خشونت علیه سالمندان چیست؟
نویسنده: مهری ایمانی
منبع : وبلاگ پرواز بی مرز
خشونت علیه سالمندان به هرگونه رفتار یا کوتاهی در مراقبت گفته میشود که موجب آسیب جسمی، روانی، عاطفی یا مالی افراد سالمند شود. این خشونت ممکن است در محیط خانواده، مراکز نگهداری یا حتی در جامعه رخ دهد. گاهی این آسیبها آشکار هستند و گاهی در قالب بیتوجهی، محروم کردن سالمند از نیازهای اولیه یا نادیده گرفتن خواستهها و حقوق او بروز میکنند. مقابله با #خشونت_علیه_سالمندان نیازمند افزایش آگاهی عمومی و تقویت فرهنگ احترام به سالمندان است.
انواع خشونت علیه سالمندان
خشونت علیه سالمندان تنها به آزار جسمی محدود نمیشود. توهین، تهدید، تحقیر، منزوی کردن سالمند، سوءاستفاده مالی، تصرف اموال، جلوگیری از دسترسی به خدمات درمانی، بیتوجهی به نیازهای بهداشتی و رها کردن سالمند بدون مراقبت نیز از مهمترین مصادیق خشونت به شمار میروند. این رفتارها آثار عمیقی بر سلامت جسم و روان سالمندان بر جای میگذارد و میتواند احساس ناامنی، افسردگی و انزوا را در آنان افزایش دهد.
کرامت انسانی؛ حقی که با افزایش سن از بین نمیرود
افزایش سن هرگز نباید موجب کاهش احترام به شخصیت و منزلت افراد شود. هر سالمند حق دارد با عزت، امنیت و استقلال زندگی کند و از حمایت خانواده و جامعه برخوردار باشد. رعایت #کرامت_انسانی و احترام به تجربه و جایگاه سالمندان، از شاخصهای مهم یک جامعه مسئولیتپذیر است.
نگاه حقوق بشری
مطابق ماده ۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر، همه انسانها آزاد و برابر از لحاظ حیثیت و حقوق به دنیا میآیند. همچنین ماده ۳ این اعلامیه بر #حق_حیات، آزادی و امنیت شخصی تأکید دارد و ماده ۵ هرگونه رفتار ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز را ممنوع میداند. این اصول شامل سالمندان نیز میشود و هیچ فردی نباید به دلیل کهولت سن از حقوق بنیادین خود محروم شود.
حمایت قانونی
بر اساس اصل ۲۲ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، جان، مال، حقوق و حیثیت اشخاص از تعرض مصون است. همچنین اصل ۲۹ برخورداری از تأمین اجتماعی و حمایت در دوران سالمندی را از حقوق همگانی میداند. اجرای مؤثر این اصول میتواند نقش مهمی در حمایت از سالمندان و کاهش آسیبهای اجتماعی داشته باشد.
مسئولیت خانواده و جامعه
خانواده نخستین پناهگاه سالمندان است. احترام، محبت، مراقبت، توجه به سلامت جسمی و روانی و مشارکت دادن سالمندان در تصمیمهای خانوادگی، از مهمترین عوامل حفظ کیفیت زندگی آنان است. نهادهای اجتماعی و سازمانهای حمایتی نیز با آموزش، مشاوره و ارائه خدمات مناسب میتوانند از بروز #خشونت و غفلت نسبت به سالمندان پیشگیری کنند.
جمعبندی
پاسداری از حقوق سالمندان، پاسداری از ارزشهای انسانی است. جامعهای که به سالمندان احترام میگذارد، به آینده خود احترام گذاشته است. مقابله با #خشونت_علیه_سالمندان، ترویج فرهنگ احترام، حمایت اجتماعی و اجرای قوانین، گامی مؤثر در تحقق #حقوق_بشر، حفظ #کرامت_انسانی و تضمین زندگی شایسته برای همه افراد جامعه خواهد بود.
